Στο βιβλίο του The Case Against Reality: Why Evolution Hid the Truth from Our Eyes (Norton 2019), ο Donald Hoffman παρουσιάζει διαγραμματικά τη σχέση ανάμεσα στην αντίληψη και τη δράση  εισάγοντας παράλληλα την Αντιληπτική Θεωρία Διεπαφής (Interface Theory of Perception). Ο κόσμος είναι η εξωτερική ως προς το δρών υποκείμενο πραγματικότητα. Η πραγματικότητα γίνεται αντιληπτή μέσω των εμπειριών.  Οι εμπειρίες τροφοδοτούν αποφάσεις για την κατάλληλη δράση από το πλαίσιο των διαθέσιμων επιλογών. Ως συνέπεια των δράσεων του υποκειμένου ο εξωτερικός κόσμος αλλάζει. Προκύπτει έτσι μια αέναη κυκλική κίνηση «ΑΝΤΙΛΗΨΗ-ΑΠΟΦΑΣΗ-ΔΡΑΣΗ».

Η εξελικτική προσέγγιση προϋποθέτει ότι το δρών υποκείμενο επιδιώκει τη βελτιστοποίηση της προσαρμογής του στον κόσμο. Αρχικά οι  εμπειρίες του υποκειμένου μεταφέρουν πληροφορίες και επισημάνσεις σχετικά με την προσαρμογή του στον εξωτερικό κόσμο και όχι σχετικά με τις όποιες αντικειμενικές ιδιότητες αυτής της πραγματικότητας. Με την έννοια αυτή αποτελούν την Διεπαφή (Interface( για τις αποφάσεις και δράσεις του υποκειμένου στην προσπάθεια να βελτιώσει αυτή την προσαρμογή. Στο βαθμό που οι προσπάθειες είναι επιτυχείς επιτρέπουν την αναπαραγωγή και βιωσιμότητα του υποκειμένου. Η απόκτηση εμπειριών συνεπάγεται τη συνεχή αλληλεπίδραση του υποκειμένου με τον πραγματικό κόσμο και τη συνεχή συγκέντρωση τεράστιου όγκου δεδομένων. Η εξελικτική διαδικασία υπερβαίνει τα επιμέρους χωριστά υποκείμενα  τα οποία αναζητούν τρόπους συλλογής και επεξεργασίας των εμπειριών τους, πχ. μέσω βιολογικών και τεχνολογικών καινοτομιών, προκειμένου να πάρουν τις κατάλληλες αποφάσεις βελτίωσης της προσαρμογής τους έχοντας όμως δεδομένους περιορισμούς χρόνου και ενεργειακού αποθέματος.

Copenhagen Finger Plan

Σύμφωνα με την Αντιληπτική Θεωρία Διεπαφής (Interface Theory of Perception) του Hoffman, ο κατάλληλος συνδυασμός αντίληψης, απόφασης και δράσης διαμορφώνεται σταδιακά αναδεικνύοντας τις επιτυχείς περιπτώσεις και περιθωριοποιώντας τις ανεπιτυχείς σε σχέση με τον εξωτερικό κόσμο, οι πραγματικές ιδιότητες του οποίου μπορεί να παραμένουν άγνωστες.

Η παραπάνω περιγραφή μπορεί να θεωρηθεί ως μια ενδιαφέρουσα απεικόνιση του ρόλου που μπορεί να παίξει ο χωρικός σχεδιασμός ως Διεπαφή (Interface) ανάμεσα στους πολίτες και την πόλη. Σε αντιστοιχία με το διάγραμμα, η υπόθεση που μπορεί να διατυπωθεί είναι ότι ο κόσμος είναι η πόλη. Το υποκείμενο είναι οι πολίτες. Ο χωρικός σχεδιασμός θα μπορούσε να θεωρηθεί ως ένα συλλογικό interface που θα συγκεντρώνει τις εμπειρίες των πολιτών και θα ενσωματώνει τις αποφάσεις τους για την επιλογή δράσεων που θα αλλάξουν την πόλη βελτιώνοντας την ατομική και συλλογική προσαρμοστικότητα και βιωσιμότητα.  

Σημείωση: Η πρώτη εικόνα είναι από την ταινία Mortal Engines (2018) και δείχνει το Λονδίνο να κινείται πάνω σε ερπύστριες αναζητώντας πόρους για την επιβίωση του πληθυσμού του. Αν και προϊόν ακραίας και ελάχιστα επσιτημονικής φαντασίας εικονογραφεί ένα καλό παράδειγμα ανεπιτυχών προσπαθειών συλλογικής προσαρμογής.  Η δεύτερη εικόνα είναι μια διαγραμματική απεικόνιση του σχεδίου ανάπτυξης της Κοπεγχάγης που θεωρείται εκ των πραγμάτων από τα πιο επιτυχημένα παραδείγματα μητροπολιτικού χωρικού σχεδιασμού.